Yenikapı Mevlevihanesi, Galata, Bahariye, Üsküdar ve Kasımpaşa ile birlikte İstanbul’da faaliyet gösteren beş mevlevihaneden biriydi. ‘Yenikapı Mevlevihanesi’nin Aksaray Yenikapı’da olduğu zannedilebilir. Oysa Topkapı’da İstanbul surları dışında Merkez Efendi’ye komşu bir mıntıkadadır. Topkapı’dan Marmara Denizine doğru giden surlar boyunca birkaç kapı yer alır. Topkapı ile Silivrikapı arasında bulunan sur kapısının adı ‘Nea-porta,’ yani ‘Yenikapı’dır. Mevlevihane 1597 yılında burada inşa edildiği için adını bu kapıya nispetle almıştır.
O tarihlerde sur dışında kaldığı için çok sakin ve ıssız olan bölge, III. Selim döneminde önem kazandı. 1816 yılında yenilenen ve ilave binalara kavuşan mevlevihane bölgenin en ünlü toplanma merkezi hâline geldi. Bu defa Yenikapı isimli sur kapısının adı da değişime uğrayarak mevlevihaneden dolayı Mevlanakapı olarak anılmaya başladı. Bu durum günümüze kadar da devam etti.
Introtema